Wat is claudicatio intermittens (etalagebenen)?
Claudicatio intermittens, in de volksmond bekend als "etalagebenen", is een aandoening van de slagaders in de benen (en soms de armen), veroorzaakt door atherosclerose: de opstapeling van vet en kalk in de vaatwand, ofwel slagaderverkalking. Hierdoor vernauwen de slagaders, of raken ze zelfs volledig afgesloten.
Door die vernauwing krijgt het weefsel dat van dat bloedvat afhankelijk is, te weinig bloed en dus te weinig zuurstof toegevoerd. Dit heet ischemie. Vooral tijdens inspanning, wanneer de spieren juist méér zuurstof nodig hebben, wordt dit tekort voelbaar.
Waardoor ontstaat atherosclerose?
Atherosclerose ontstaat meestal geleidelijk, over jaren, en wordt versterkt door een aantal bekende risicofactoren:
- Roken verreweg de belangrijkste beïnvloedbare risicofactor.
- Diabetes mellitus.
- Verhoogde bloeddruk.
- Verhoogd cholesterol.
- Leeftijd en erfelijke aanleg.
Wat zijn de klachten?
Het meest kenmerkende symptoom is pijn in kuit, dijbeen of bil die optreedt tijdens het lopen, en die na een korte rustpauze weer verdwijnt, waardoor iemand vervolgens weer een stukje verder kan lopen. Vandaar ook de bijnaam "etalagebenen": mensen stoppen onderweg regelmatig, bijvoorbeeld schijnbaar om een etalage te bekijken, om de pijn te laten wegzakken. De plek van de pijn geeft vaak een aanwijzing over de locatie van de vaatvernauwing: kuitpijn wijst meestal op een vernauwing hoger in het been, terwijl pijn in bil of dij kan wijzen op een vernauwing dichter bij de aorta of bekkenslagaders.
Waarom is tijdige herkenning belangrijk?
Claudicatio intermittens is niet alleen een probleem van de beenslagaders: het is vaak een signaal dat de aderverkalking zich ook elders in het lichaam afspeelt, bijvoorbeeld in de kransslagaders van het hart of de vaten naar de hersenen. Mensen met etalagebenen hebben daardoor een verhoogd risico op een hartinfarct of beroerte. Om die reden wordt bij deze diagnose ook altijd gekeken naar de bredere cardiovasculaire gezondheid, niet alleen naar de benen. De diagnose wordt meestal bevestigd met een eenvoudige, niet-belastende meting: de enkel-armindex, waarbij de bloeddruk in enkel en arm met elkaar wordt vergeleken.
Behandeling
De hoeksteen van de behandeling is tegenwoordig looptherapie: onder begeleiding gestructureerd en geleidelijk opgebouwd trainen verbetert de loopafstand vaak minstens zo goed als een operatieve ingreep, en wordt daarom als eerste stap aanbevolen. Daarnaast is het aanpakken van de risicofactoren essentieel, met stoppen met roken als belangrijkste maatregel, aangevuld met een goede regulatie van bloeddruk, cholesterol en eventuele diabetes. Vaak wordt ook bloedplaatjesremmende en cholesterolverlagende medicatie voorgeschreven. Alleen wanneer de klachtenondanks deze aanpak aanhouden of ernstig blijven, wordt een dotterbehandeling, stent of vaatoperatie overwogen.
Whatsapp 
