Wat is een hamerteen?

Bij een hamerteen buigt het middelste gewricht van de teen (het PIP-gewricht) blijvend naar beneden, waardoor de teen een geknikte vorm krijgt die inderdaad wat weg heeft van een hamertje. Vaak wordt de term "hamerteen" gebruikt voor verschillende, verwante teenafwijkingen, maar strikt genomen gaat het om een afwijking van specifiek dit ene gewricht, bij een klauwteen zijn beide teengewrichten gebogen, en bij een malletteen alleen het buitenste teengewricht.

In het beginstadium is een hamerteen nog los en soepel te bewegen (flexibel), maar wanneer de afwijking langere tijd bestaat, kan het gewricht op den duur stijf en vast komen te staan (rigide).

Waardoor ontstaat een hamerteen?

De onderliggende oorzaak is meestal een verstoorde balans tussen de kleine voetspieren die de tenen buigen en strekken. Verschillende factoren kunnen hieraan bijdragen:

  • Erfelijke aanleg en de natuurlijke vorm van de voet.
  • Een bestaande hallux valgus, waarbij de grote teen tegen de tweede teen aan drukt en deze als het ware wegduwt in een gebogen stand, een veelvoorkomende combinatie.
  • Krap of te kort schoeisel, waarbij de tenen langdurig gedwongen worden in een gebogen positie.
  • Neurologische aandoeningen, zoals bepaalde vormen van zenuwschade, waarbij de spierbalans in de voet verstoord raakt.
  • Reumatische aandoeningen, die de gewrichtjes van de tenen kunnen aantasten.

Hamertenen komen vaker voor boven de middelbare leeftijd en duidelijk vaker bij vrouwen, mede door het effect van schoeisel op de al bestaande aanleg.

Klachten

De pijn ontstaat vooral door druk op het omhoogstekende teengewricht, zowel tijdens het lopen als door wrijving met de schoen. Op die plek ontstaat vaak eeltvorming of een likdoorn, en ook onder de bijbehorende middenvoetskop kan drukpijn optreden. Comfortabel schoeisel vinden wordt door de afwijkende vorm van de teen vaak lastiger.

Behandeling

In een vroeg, nog flexibel stadium helpt het vaak om over te stappen op ruimere schoenen met voldoende teenruimte, eventueel aangevuld met een beschermend teenkussentje, een teenspalkje of een aangepaste correctiezool om de druk te verminderen. Is de teen eenmaal stijf en vast komen te staan, dan bieden deze conservatieve maatregelen vooral verlichting van de klachten, maar herstellen ze de stand van de teen niet meer. In dat geval kan een operatieve correctie worden overwogen wanneer de klachten hardnekkig blijven.

 

Kabiz
Sohn
Geschillencommissie Zorg Algemeen
SEMH
Bewegingsvisie
SEMH